URAZY JELITA CIENKIEGO I GRUBEGO

Do tego uszkodzenia dochodzi u dzieci dość rzadko, może ono dotyczyć jelita •cienkiego lub grubego. Obrażenia te przyjmują różną postać i występują zazwyczaj w kompleksie obrażeń wielonarządowych i wielorniejscowych. Stąd wynika szereg trudności diagnostycznych i leczniczych.

Etiologia. Do uszkodzenia jelita dochodzi na skutek urazu zewnętrznego, rzadziej z powodu przebicia od wewnątrz przez ostre ciało obce. Urazy zewnętrzne mogą być tępe, bez przerwania ciągłości powłok, lub są zadane ostrym przedmiotem doprowadzając do ran drążących poprzez ścianę brzucha, klatkę piersiową lub krocze. Do szczególnych obrażeń należą uszkodzenia przez odbyt. Obecnie najczęstszymi przyczynami uszkodzenia jelita są: wypadki komunikacyjne, przygniecenie ciężkim przedmiotem, upadek z wysokości. Niejednokrotnie połknięty ostry długi przedmiot powoduje przebicie jelita. Nieostrożne wprowadzenie do odbytu sondy i wykonanie lewatywy, jak również termometru może doprowadzić do przebicia jelita grubego z pozostawieniem rtęci. Tą drogą może również nastąpić rozległe uszkodzenie jelita przy nadzianiu się dziecka na kij. W niektórych przypadkach przyczyną uszkodzeń jatrogennych są zabiegi w okolicy jamy brzusznej, np. laparoskopia, punkcja jamy brzusznej, punkcja pęcherza moczowego, a nawet operacja przepukliny pachwinowej. Obrażenia jelita przyjmują postać krwiaka śródścien- nego albo pęknięcia obejmującego niektóre lub wszystkie warstwy ściany. Obrażenia krezki występują pod postacią jej krwiaka lub rozdarcia z oderwaniem nasady krezki od tylnej ściany brzucha.

Objawy. Nieduży krwiak wewnątrzścienny jelita powoduje niedrożność pora- żenną z przejściowym miernym wzdęciem brzucha. Duży krwiak doprowadza do zupełnej niedrożności obturacyjnej z wymiotami, wzdęciem brzucha, zahamowaniem perystaltyki. Objawy te u niektórych chorych ustępują w miarę resorpcji krwiaka. Niezupełne pęknięcie ściany jelita poraża perystaltykę, natomiast przerwanie wszystkich jej warstw doprowadza do zapalenia otrzewnej i wynikających stąd objawów. Ich nasilenie i szybkość wystąpienia zależą od rozległości rany i jej położenia. Im rozleglejsza jest rana i dalszego odcinka jelita dotyczy, tym burzliwsze i wcześniejsze są objawy. Niewielki otwór w jelicie początkowo może ulec samoistnemu zamknięciu przez wywijającą się błonę śluzowa., gdyż w tym czasie jest w stanie skurczu. Dopiero atonia jelita powoduje rozszerzenie się otworu i wyciekanie treści jelitowej do jamy otrzewnej. W związku z tym, po krótkotrwałym bólu związanym z urazem, następuje kilkugodzinna przerwa, podczas której dziecko nie zgłasza żadnych dolegliwości. Dopiero po tym czasie rozwijają się stopniowo objawy zapalenia otrzewnej. W przypadku rozległego rozerwania jelita objawy zapalenia otrzewnej pojawiają się natychmiast w sposób burzliwy. Zanika stłumienie wątroby, a badanie rtg jamy brzusznej w pozycji pionowej wykazuje powietrze pod przeponą. U chorych z pęknięciem tylnej zaotrzewnowej ściany jelita grubego objawy zapalenia otrzewnej występują późno, niekiedy po kilku dniach od urazu.

Leave a Reply